Op 2 juli 1952 opent Prinses Beatrix Madurodam. Niet zomaar een attractiepark: Madurodam werd opgericht als levende herinnering aan verzetsheld George Maduro en daarnaast als charitatieve stichting. De gezamenlijke initiatiefnemers zijn de heer en mevrouw Maduro en mevrouw Boon-van der Starp.

Wie was George Maduro?

George Maduro werd op 15 juli 1916 geboren in Willemstad (Curaçao) en ging op zijn 18e Rechten studeren in Leiden. Hij zette zich tijdens de Tweede Wereldoorlog in als reserveofficier der Nederlandse cavalerie. In de Meidagen van 1940 leidde hij op heldhaftige wijze een aanval op een Duitse stelling bij Villa Leeuwenburg (tegenwoordig huize Dorrepaal) in Rijswijk. Hij bedacht een slimme list om de Duitsers te overmeesteren. George was lid van het verzet en werd twee keer gearresteerd en in het Oranjehotel in Scheveningen vastgehouden. Tussen de arrestaties door liep hij vrij over straat, ook al waren de Duitsers op zoek naar Joodse mensen zoals hij. George weigerde de gele Jodenster te dragen.

In 1943 werd George aan de grens tussen België en Frankrijk opgepakt en gevangen gezet in Saarbrücken, Duitsland. Hij sprak de andere gevangenen moed in en praatte zelfs met de cipiers om ze ervan te overtuigen dat het Nazisme verkeerd was. ‘Hij was de held van de gang’, vertelde een medegevangene over hem. George had zelfs nog de kans om te ontsnappen toen er een bom op de gevangenis viel, maar hij bleef om mensen te redden van onder het puin. In november 1944, een half jaar voor het einde van de Tweede Wereldoorlog, werd George overgebracht naar concentratiekamp Dachau. Vlak voor de bevrijding, op 9 februari 1945, overleed hij daar aan vlektyfus.

Op 9 mei 1946 werd George Maduro postuum de Ridder 4e klasse der Militaire Willems-Orde toegekend, omdat hij zich tijdens de Meidagen had onderscheiden met de aanval in Rijswijk. Hij is de enige Nederlander van Antilliaanse afkomst die deze onderscheiding heeft ontvangen.

George Maduro herdenken

De ouders van George zochten na de Tweede Wereldoorlog een manier om hun heldhaftige zoon te herdenken. Zij waren bevriend met Mevrouw Boon-van der Starp die op dat moment bezig was met de plannen voor een miniatuurstad in Den Haag. Zij was lid van de Raad van Bijstand van de Stichting Nederlands Studenten Sanatorium in Laren. Het sanatorium is opgericht in 1947 om studenten met tuberculose te laten kuren én tegelijkertijd hun studie te laten volgen. Dit kostte veel geld en er werd gezocht naar een manier om financiële steun te verkrijgen. Met deze miniatuurstad wilde Mevrouw Boon-van der Starp geld inzamelen voor haar stichting. Ze kwam op dit idee door de miniatuurstad in het Engelse Beaconsfield. De eigenaar had dusdanig veel inkomsten met zijn stadje, dat hij jaarlijks een groot deel van de opbrengst aan de Londense ziekenhuizen kon afstaan.

De ouders van George wilden hun zoon herdenken met een ‘levend monument’. Daar sloot het idee van Mevrouw Boon – van der Starp goed bij aan. Daarom besloten zij de oprichting financieel te ondersteunen en kreeg de miniatuurstad de naam Madurodam. Tot op de dag van vandaag gaan de opbrengsten van Madurodam naar goede doelen.

Behalve als naamgever wordt George in Madurodam blijvend herdacht door een miniatuur van zijn geboortehuis met daarbij een gedenksteen. De bronzen plaquette is in 1952 tijdens de opening van Madurodam door de moeder van George Maduro onthuld. Madurodam staat hier stil bij de gevallenen in de Tweede Wereldoorlog met de volgende tekst: In hem eert Nederland zijn oorlogshelden uit de strijd 1940-1945. George Maduro staat daarmee symbool voor allen die gevallen zijn.

De bouw van Madurodam

Architect S.J. Bouma was directeur van het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen en wilde graag meewerken aan de bouw van een miniatuurstad. Na een bezoek aan Beaconsfield ontwierp hij een plan om een Nederlandse stad, zoals deze zich in de loop der eeuwen ontwikkeld heeft, op schaal 1:25 na te bouwen. Het thema was: het stadje met de glimlach.

Directeuren van grote bedrijven werden benaderd voor financiële ondersteuning en het merendeel was enthousiast. Zo kwam er onder andere een tankstation, een boortoren, een autoweg, spoorwegen en een luchthaven. Ook de burgemeester van Den Haag wilde graag meewerken aan dit unieke plan en zorgde ervoor dat een terrein in de Scheveningse Bosjes in erfpacht werd afgestaan. Delftse studenten maakten het terrein bouwrijp. De exploitatie werd gedaan door de Stichting ter bevordering van het Nederlands Studenten Sanatorium en vele deskundigen.

Tot de jaren ’90 is Madurodam in opzet niet veranderd. Na een proces van enkele jaren is het attractiepark in 1996 uitgebreid. Naast de entree bestaande uit twee dijken en een grote vuurtoren, en enkele nieuwe maquettes, werden twee multifunctionele zalen en een tentoonstellingshal toegevoegd. Van november 2011 tot april 2012 is het park vijf maanden gesloten geweest voor een grondige verbouwing. In het vernieuwde Madurodam is meer te zien en vooral veel meer om samen te doen. Zo kunnen bezoekers bijvoorbeeld zelf de Oosterscheldekering bedienen, leren vliegen op Schiphol of bieden op de bloemenveiling. De inwoners, de Madurodammertjes, spelen een hoofdrol en vertellen tientallen verhalen over Nederland op interactieve schermen.

Om ook in de toekomst nieuwe generaties aan zich te binden blijft Madurodam vernieuwen en introduceert het park nieuwe verhalen die op een eigentijdse manier worden verteld. Zo opende in 2014 de voetbalexperience ‘Zo Groot Is Oranje’ waar onder meer de door de KNVB in bruikleen gegeven cup van 1988 tentoon wordt gesteld. En in de zomer van 2015 presenteerde Madurodam een tweede verhaal dat in een overdekte ruimte wordt beleefd: Hof van Nederland. Hier beleven bezoekers het verhaal verteld over de in 1572 gehouden Eerste Vrije Statenvergadering.
Als interactief themapark vertelt Madurodam de ‘Grote Verhalen van Nederland’ en laat het zien waar een klein land groot in is. Voortbouwend op haar rijke geschiedenis is Madurodam als ‘stad vol verhalen’ klaar voor de toekomst.

George Maduro: verzetsheld en onze naamgever

George Maduro (Willemstad (Curaçao), 15 juli 1916 – Dachau, 8 februari 1945)

“Waarom gaan we niet iets doen waar duizenden mensen plezier aan zullen beleven?”. Dit was de wens van de oprichtster van Madurodam, Bep Boon van der Starp. De ouders van George Maduro, met wie zij bevriend was, wilden de herinnering aan hun in Dachau gestorven zoon levend houden. Zij schonken het startkapitaal voor een stad die de naam van hun zoon zou gaan dragen: Madurodam. Een levend monument. Misschien wel het vrolijkste oorlogsmonument ter wereld.

Madurodam, in ieder geval de kleinste stad ter wereld, werd op 2 juli 1952 geopend. Nederland en het Nederlandse zelfvertrouwen waren gehavend door de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog. Madurodam gaf een beeld van Nederland als een ideale samenleving. Nederland werd wederopgebouwd en Madurodam bouwde mee.

In de jaren die volgden kwam het goed met Nederland. En het ging goed met Madurodam. Bijna 60 miljoen mensen brachten sinds 1952 een bezoek aan het park. En tot op de dag van vandaag werd bijna 32 miljoen overgemaakt naar het goede doel. Behalve als naamgever wordt George in Madurodam blijvend herdacht door een miniatuur van zijn geboortehuis in Willemstad met daarbij een gedenksteen. De bronzen plaquette is in 1952 tijdens de opening van Madurodam door de moeder van George Maduro onthuld. Madurodam staat hier stil bij de gevallenen in de Tweede Wereldoorlog met de volgende tekst: In hem eert Nederland zijn oorlogshelden uit de strijd 1940-1945. George Maduro staat daarmee symbool voor allen die gevallen zijn.

Video “Ik ben enorm trots op George Maduro”.